Verslag beta

Virussen: tuig of werktuig?

De studiedag voor beta-docenten van de scholen die aangesloten zijn bij GRIP en Driestar Educatief werd 2 november 2009 gehouden bij Wageningen Universiteit. Een grote opkomst en veel nieuwe gezichten, omdat de doelgroep breder getrokken is dan het vak ANW. Dit werd door de aanwezigen gewaardeerd en hopen we in de toekomst verder uit te bouwen.

Wageningen Universiteit heeft ons gastvrij ontvangen. Ze hecht groot belang aan goede contacten met docenten uit het voortgezet onderwijs. Vandaar dat voor deze studiedag alle medewerking verleend werd, in de persoon van Hermien Miltenburg, waarvoor onze waardering.

De inhoudelijke kant vanuit Wageningen werd verzorgd door dr.ir. Herman van Eck. Hij is christen, met diverse verbindingen met de gereformeerde en reformatorische kerken. Voor hem is het bijzonder dat hij op zijn werkplek niet alleen over wetenschap spreekt, maar ook vanuit een christelijk perspectief. Zijn bijdrage, Fossielen in het DNA en hun betekenis in het gesprek met creationisten, waarvan een artikel is gepubliceerd in Radix roept tal van vragen op. Virussen, en allerlei gebeurtenissen, blijken in het DNA sporen nagelaten te hebben. Een groot aantal onderdelen van het menselijke genoom blijkt afkomstig te zijn van virussen. Zo is vastgesteld dat in de placenta een aantal unieke genen actief is die gereguleerd worden door virale elementen. Als het menselijk genoom vol zit met sporen uit een lang verleden. Dit verbindt de mens aan de stamboom, beter gezegd de waaier, van levende wezens. Evolutie is in zijn ogen niet te ontkennen. Op welke manier dit verbonden wordt aan Gods boodschap in de Bijbel laat Van Eck liever aan de theologie over.
Er is behoefte om over dit thema verder te spreken, maar de werkgroeprondes laten dat niet toe. In twee maal een half uur werd een kijkje in de Wageningse keuken gegund. DNA sequencing, cisgenese bij aardappelplanten en activiteiten van WUR voor het middelbaar onderwijs. Mooi om te zien. De contacten werden bij een drankje en een goede maaltijd aangehaald. Het ingredient Steranijs, veel gebruikt in de chinese keuken, is ook de basis van het anti-griepmiddel Tamiflu. Een mooie link naar het avondprogramma.

Niet onbelangrijk voor de grote belangstelling was het optreden van prof.dr. Ab Osterhaus, griepdeskundige van de afdeling Virologie van het Erasmus MC te Rotterdam. Belangrijkste boodschap: het griepvirus is gevaarlijk, en laat zich niet voorspellen. Griep is en blijft een verraderlijke ziekte, waartegen je nooit helemaal tegen kunt beschermen. Deze week worden de griepvaccins in Nederland verspreid. De minister heeft er precies genoeg aangeschaft voor alle groepen, omdat tevoren bekend was dat niet alles geleverd kon worden. De productie van de vaccins gaat nog steeds op de ouderwetse manier, met kippeneieren. ‘Er is nauwelijks een stimulans voor vernieuwing van productietechnieken'. Een tip voor terroristen: met een beetje griepvirus, een broedstoofje en een tray eieren (bevrucht!) kun je duizenden mensen ernstig ziek maken.

In elk geval zijn enkele zinnetjes niet genoeg om het boeiende betoog in te vatten. De presentatie is als PDF beschikbaar gesteld.

We kijken terug op een geslaagde activiteit.

Corine Hijmissen-Wisselink (GSR te Rotterdam)
Jan Jaap Wietsma (Greijdanus te Zwolle)